Series bài viết văn Tiếng Việt

[Series bài viết văn Tiếng Việt]Phân tích hình tượng nhân vật Khải ĐỊnh

a.MB

Trong “Thư thất điều” gửi cho Khải Định năm 1922 , Phan Châu Trinh đã vạch ra 7 tội của hắn

Tôn bậy quân quyền, lạm hành thưởng phạt, thích chuộng quỳ lạy, xa xỉ vô độ, ăn mặc vô lối, chơi bời sa đọa, chuyến đi này có một sự ám muội”

    * Một là tội tôn quân quyền

    * Hai là tội thưởng phạt không công bình

    * Ba là chuộng sự quỳ lạy

    * Bốn là tội xa xỉ vô đạo

    * Năm là phục sức không đúng phép

    * Sáu là du hạnh vô độ

    * Bảy là việc Pháp du ám muội

Cũng là về tội ác của Khải Định, Hồ Chủ tịch lại có cách khác để vạch tội cũng dưới hình thức viết thư.”incognito”-“bức thư gửi cô em họ” xuất bản trên báo Nhân Đạo đã thành công xuất sắc.Truyện(thư) fác họa 1 Khải Định-tên vua bán nước hại dân,tên hề ngộ nghĩnh.

b.TB

b.1.Hình dáng của Khải Định

Tác giả đã đi từ ngoài vào trong có lẽ để không lặp lại lối cũ:”trông mặt mà bắt hình dong”(chú ý:trong ở đây là do người đọc tự khám fá tác giả-Hồ Chí Minh chỉ gợi ý thui).Trước hết là hình dáng của Khải Định.Để khắc họa bề ngoài của Khải Định,Bác đã dùng “phép lạ hóa” tức là để cho Khải Định hiện lên trong tác fẩm qua con mắt của người Âu Châu khiến cho Khải Định hiện lên vô duyên, lố bịch hơn.Người Âu Châu cụ thể ở đây là người dân Fáp,đặc biệt là đôi trai giá tren toa xe điện ngầm.2 vị này đi cùng chuyến xe với Bác,nhà ái quốc vĩ đại thì bị tưởng lầm là vua AN Nam,người hiểu rõ tiếng Fáp thì bị cho là mù tịt,nhìn thấy Bác và bàn luận xung quanh việc vua Khải Định sang Fáp xì xà xì xồ(cứ cho là Bác không biết Tiếng Fáp đi trong hoàn cảnh lúc này).Về fần Bác,Bác fải chịu đựng “những cặp mắt ma manh, tò mò” của 2 đôi trai giá.Bọn họ săm soi chân dung Khải Đinh.Nhà vua xứ AN Nam qua lời chit chat của đôi trai giá là 1 kẻ ”nhút nhát,lúng túng”.”Mắt xếch”;”mũi tẹt”;”mặt bủng như vỏ chanh”;”chụp đèn lên cái đầu quấn khăn,các ngón tay đeo đầy những nhẫn,khoác lên người đủ cả một bộ lụa là, đủ bộ hạt cườm”.Tóm lại có cái gì thì mặc cái đấy,không khác gì 1 cái giá áo.Chỉ cần vài nét chấm fá, HỒ CHí Minh đã khắc họa nên 1 Khải Định đúgn chất bù nhìn,ăn mặc rẩt quỷnh:

“Tiếng đồn Khải Định nịnh Tây

Nghề này thì lấy ông này tiên sư”

                                                                                             (Câu ca dao ở Huế)

Cách ăn mặc của Khải Định cho thấy được thứ văn hóa mà TDF đã truyền tụng cho nhân dân An Nam:thứ văn hóa nhồi sọ,ngu dân.Cách ăn mặc cũng fần nào giúp Fáp thể hiện được dân An Nam văn minh chưa được khai hóa mới cần fải “bảo hộ”.Khải Định lần này sang Fáp nằm trong âm mưu của TDF:chúng lấy hắn làm bình fong để mõi tiền nhà nước fục vụ công cuộc “bảo hộ” đang diễn ra rất thành công tại các nước thuộc địa,thực chất là 1 sự xâm lược thô bỉ, bọc lột tàn bạo.Cái chuyện này rất khó diễn tả bằng lời.Đây là cuộc đối thoại do người viết tự hư cấu:

.TDF đưa Khải Định vào trong văn fòng chính phủ

  -Ai vậy thưa tướng quân?

  -Khai Dinh

 -????Colonel

 -Khai Dinh-vua AN Nam quốc mà chúng tôi đang bảo hộ sang đây cám ơn mẫu quốc

 -Vậy hả?Ừ(CÁc nhà lánh đạo bắt tay Khải Định và thấy lạ trứớc hắn)

-Xin các vị đầu tư thêm tiền để chúng tiếp tục khai sáng đất nuớc này, và cũng để khỏi bõ công hoàng đế của họ đến đây

-Vị colonel bước tới gần tổng thống,ghé sát miệng vào tai của ông,xì xồ

 -Thấy cách ăn mặc của hắn chưa?Thế mới cần “bảo hộ” chứ?

-uh uh

                                                                  ***

Người đọc cung không khỏi cảm thấy lạ bởi thái độ của 2 vị thanh niên đối với Bác, bị lầm tưởng là Khải ĐỊnh.Họ có thái đọ rất lạ lẫm và dẫn đến nhầm lẫn.”Vi hành” xây dựng rất hợp lý chi tiết náy.Đối với người Châu Âu thì rất khó có thể fân biệt được những “mắt xếch mũi tẹt da vàng ấy” cung như người Fương Đông, Châu Á lám sao fân biệt được giứa những người da trắng mắt xanh mũi lõ(người ý là:thời đại bấy giờ còn hiện nay ở thế kỷ này, do có sự giao lưu văn hóa giứa toàn cầu nên không thấy gì lạ hết).Sự nhầm lẫn này fù hợp với thực tế và đưa người đọc có cảm giác thật hơn.Qua đó,Khải Định hiện lên càng thô bỉ ,vô duyên dưới các con mắt khách quan.

b.2.Bản chất của Khải Định

Tất nhiên khi đọc tác fẩm,ta sẽ chẳng nhận ra gì nếu như không có các câu văn gợi ý.Khi tố cáo bản chất của Khải Định,Nguyễn Ái Quốc đã dùng thủ pháp gợi,tức là không miêu tả cụ thể mà để các câu văn làm việc đó,câu này viết ra mời gọi các câu khác hiện tiếp.Cứ như thế,Khải Định được hiện ra theo sự tưởng rượng của mỗi người.Theo đó,Khải Định hiện lên là 1 tên vua ăn chơi trác táng.Như đã nói ở trên,tác giả không trực tiếp miêu tả hắn thể hiện việc đó như nào mà gián tiếp gợi quan lời của 2 bạn thanh niên người Fáp.Đặt chân len đất Fáp,không fải là cung điện nguy nga tráng lệ,không fẩi là tòa nhà quốc hội chính fủ, Khải Định cải trang làm dân thường đi đến những nơi không mấy cao đẹp:trường đua ngựa,hiệu cầm đồ, những nơi không fù hợp với nhà vua tẹo nào.Hơn nữa hắn đi 1 cách rất lén lút,phong thái nhà vua bị thiệt hại,bằng cách “gửi tuốt ở kho hành lí:.Hắn quả thật không khác gì những “ông quan bà kiếc”,câu nói trào fúng chỉ tầng lớp thượng ăn chơi sa đọa.

Tiếp tục vạch trần bản chất của Khải Định,Nguyễn Ái Quốc thủ thỉ bằng những câu văn gợi:”Phải chăng là ngài muốn biết dân Fáp dưới quyên ngự trị của bạn ngài là Alêchxăng đệ nhất, có được sung sướng, có được quyền uồng nhiều rượu và được hút nhiều thuốc phiện bằng dân Nam,dưới quyền ngự trị của ngài,hay không?Phải chăng ngài muốn học sử dụng (theo kiểu Fáp)cía liềm của nhà nông cùng cái búa của thày thợ để sua cuộc ngoa du, đem về chút ấm no mà đám “dân” bất hạnh của ngài tới nay hoàn toàn chẳng biết đến?Hay là ,chán cảnh làm một ông vua to, bây giừo lại muốn nếm thử cuộc đời của các cậu công tử bé?”.Qua câu văn ta thấy được sự nhu nhược, bất lực,bù nhìn của Khải ĐỊnh trong việc cai trị An Nam quốc.Làm vua mà để bọn Fáp truyền thứ văn hóa nhối sọ,ngu dân,làm mòn trí óc người dân vào dân chúng,thứ văn hóa uống rượu,hút thuốc phiện.Mà hắn cũng chả fải vua,ngai vàng là do hắn đi xin.

Trong khi các vị vua anh minh thừong cải trang đi vi hành để thí sát dân chúng,kiểm nghiệm những chính sách của mình,..tóm lại là những việc cao đẹp,xứng đáng với minh quân,vậy mà lại có kẻ đi “vi hành để thực hiện những hành vi không mấy cao thượng của bậc hôn quân. Bán nước hại dân.

Rõ ràng dưới con mắt của Hồ CHí Minh,Khải Định hiên lên là 1 tên vua bù nhìn ăn chơi, trác táng.

Câu văn dài dài vừa trích xong cũng nêu bật được Khải Định là tên vua bán nước hại dân.Hắn đàu đọc dân ta theo lời Fáp bằng rượu cồn và thuốc fiện.Suy ra hắn là tên vua bán nước hại dân,fù hợp với mục đích của TDF.Một tên vua mà ôm chặt chân kẻ thù, đế quốc, là kẻ thù của nhân dân.

Khải Định cúng hiện lên là 1 tên hề ngộ ngĩnh.Hắn xuất hiện đúng lúc””Kho giải trí đang sắp cạn ráo như B.Đ.D(Băng Đông Dương-Indochine Bank)”.Như vây, Bác môt mực khẳng định rằng Khải Định-vua xứ An Nam chỉ xứng đáng như 1 trò mua vui,1 tên hề không hơn không kém.Câu văn càng chắc chắn hơn khi tác giả thuật lại lời đối đáp của 2 vị thanh niên người Fáp”

“-Đúng lúc đó thì có một anh vua đén với chúgn ta

 -Em thì em thích Sac lô(Charles Charplin).Với lại vua thì tốn lắm(????)

Có tốn không nhỉ?Không rẻ lắm.Khải Định được Bác chứng minh là tên hề mua vui mà không cần tiền.Bình thường “phải trả những 1500 frăng để xem vợ lẽ nàng hầu vua Cao Miên,xem tụi nó làm trò leo trèo nahò lộn của sư thánh xứ Công Gô” thì nay không mất tí tiền nào lại được xem vua ngay trước mặt.Câu văn mang tính trào fúng sâu sắc.Để có thể thực hiện cuộc tố cáo này đã có sự trợ giúp đắc lực của hình thức viết thư.Hình thức viết thư giúp tác giả tung hoành dọc ngang,không bị bó hẹp về nội dung,câu văn,có thể liên hệ tạt ngang ,tạt ngửa về các nhân vật khác đồng thời với việc thể hiện cảm hứng chủ quan của nhà văn.Hình thức viết thư giúp nhà văn đạt được mục đích chính trị:đưa lời cảnh cáo,thong tin ,sự kiện đến người dân Fáp cũng như những người dân ở thuộc địa-những người luôn tin tuởng vào chính fủ,và luôn nêu cao tinh thần tự do,bình đẳng ,bác ái

(04/03/2008).

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s